Karl Barth (1886-1968)

Karl Barth wordt als grondlegger van de dialectische theologie gezien. Zijn commentaar op de brief aan de Romeinen (1921) is een belangrijkste beginpunt voor de ontwikkeling van deze theologie. De dialectische theologie benadrukt dat er een tegenstelling is tussen God en mens. De dialectische theologie wordt ook wel neo-orthodoxie, crisistheologie of, naar de grondlegger, Barthianisme genoemd. Voor zijn theologie is de uitdrukking ‘Senkrecht von Oben‘ (loodrecht of verticaal van boven) kenmerkend. God openbaart zich loodrecht van boven. Alleen in die openbaring is God te ontmoeten. In deze openbaring staat Jezus Christus centraal. Alleen de Bijbel kan daarbij de bron van de Godskennis zijn. Alle andere wegen van Godskennis wijst Barth af. Volgens Barth zijn die vormen van natuurlijke theologie. Belangrijk is verder dat in zijn theologie geen enkele menselijke capaciteit een rol speelt in het verkrijgen van Godskennis. Alles wat een mens over God te weten komt is alleen uit genade.

Toch moeten we voorzichtig zijn met de theologie van Karl Barth aangezien zijn leer over de Bijbel afwijkt van het historisch orthodox Christendom. Dr. Fred Klooster was het gehele jaar 1961 in Basel en had vrijwel dagelijks contact met Karl Barth. Hij schrijft over de visie van Barth op de Bijbel in zijn boek “The Significance of Karl Barth’s Theology” (1961):

Barth’s view of Scripture is nog genuinely Reformed. Barth’s theology accepts the higher critical view of Scripture. The so-called scientific findings of liberalism are regarded as valid. The inspiration of Scripture is rejectd, and hence the genuine basis for its authority is likewise rejected by Barth. He does not accept the self-attestation of Scripture, and when one does not accept Scripture’s testimony to itself, the authority of Scripture is not fully acknowledged. There can be no doubt or misunderstanding on this score: Barth explicitly denies that Scripture is the inspired Word of God. According to Barth, inspiration pertains to the reader of Scripture not the writer of the writing. There is no small difference here between Barth and orthodoxy. There is an unbridgeable gulf. Barth denis that the Scripture are the very Word of God. He denies the infallibility of Scripture. In fact, he asserts that the entire Biblie is a human fallible document and to seek infallible parts in Scripture is “mere self-will and disobedience”. There should be no confusion on this crucial matter. Barth has never changed his position on this subject“. (p. 30)

Over de theologie van Karl Barth schrijft hij:

It is not possible to indicate in detail the newness of Barth’s theology and its break with the great Reformed theologians of the past. Just a few striking differences can be enumerated. Barth’s view of Scripture has already been mentioned. His rejection of God’s general revelation in nature and history is another unique difference. … Barth’s view of election is clearly divergent form that of the Reformers, and it appears to involve implicit universalism. The Genesis account of creation is regarded as saga, and an original state of perfection prior to Adam’s fall is denied. Barth’s view of God’s relation to the world in preservation and government is a new one in which an old Kantian distinction seems to be revived, namely, the distinction between Historie and Geschichte. In spite of his emphasis on Jesus Christ and his acceptance of a doctrine of the virgin birth and resurrection, the complex distinction regarding history (Historie and Geschichte) makes problematic the genuine historicity of the redemptive work of Christ as the foundation of the Christian faith. Barth’s emphasis upon the reconciling significance of the incarnation itself robs the cross of Christ of its Biblical meaning, and the resurrection as Geschichte has hardly more than the revelatory function of making known that God and man have been joined in the incarnation. … In all of this one senses at least that Barth has not really returned to the Reformers and the Reformed Confessions. He has broken with the Reformed tradition, and he has developed a new, complex dialectical of neo-orthodox theology“. (p. 32-33)

Problematisch is ook de op z’n minst dubieuze buitenechtelijke verhouding die Karl Barth had met zijn collega Charlotte von Kirschbaum. Deze verhouding lijkt zelfs binnen kerkelijke kringen gebruikt te worden om polyamoreuze relaties goed te praten.

Zou het dan voor een orthodox en gereformeerd persoon/theoloog dan ook niet verstandig om de leer van Karl Barth te mijden?

Comments are closed.